Open main menu

Dawut(Arapça: دواد,Dāwūd; Ybranyça: דוד, Dawid; Iňlisçe,Fr, Deutsçe (german) Dawid), Ysraýylogullarynyň guran Ysraýyl patyşalygynyń üçünji patyşasy (ýakyn B.e.öňki 1000 - b.e.öň 962) we Kudus şäheriniň gurujysy bolupdyr. Tanah we Gurhanda nebi (pygamber) diýlip ýatlanylýar. Hristiýan ynanjynda Isanyň Köne Ähtdäki nyşanalaryndan (iňlis prefiguration) biri hasaplanylýar. Musaýy keramatly kitaby Tanahyň Mezmurlar (Yslamda Zebur) bölümini kitaba jemlän 150 asal (bal garylan) sözler Dawut tarapyndan ýazylandygy kabul edilýär. Bu şygyrlar isle Musaýylaryň isle Hristiýanlygyň iň söýülen dini iýeroglifleriniň arasynda özüniň ornuny tutýar. Gurhana görä Zebur, Dawut pygambere Alla tarapyndan inderilipdir. Musaýy keramatly kitapda (Köne äht) Dawudyň hekaýaty Samuel I kitabynyň ikinji ýarymy bilen Samuel II kitabynyň jemini jemleýär diýlip maglumat berilýär. Birinji Ýahudy patyşasy bolan Şaul Allanyň imana getirmegini ýitirýär. Onuň yz ýany Pygamber Şamuel (Samuel) Ýahudyogullaryndan goýun çopany bolan Ýesseniň (iňlis: Jesse) neslinden patyşanyň geljekdigini aýdypdyr. Ýesseniň sekiz oglundan iň kiçisi çopan Dawut patyşanyň köşgüne alnypdyr. Şaulyň Palestinalylara garşy söweşde Dawut ýeke galyp mähnet Jaluda garşy söweşipdir. Sapany bilen atan daşynda ony ýeňip kellesini alypdyr. Onuň yzýany Şaul Dawuda görüplik edip onuň öldürilmegini emr edyär. Emma Dawudyň gowy görýän dosty, ýagny Şaulyň ogly Ýonatan (Jonathan) Dawudy goraýar we gaçybatalga tapyp onuň janyny howpdan gutarýar. Dawut birnäçe ýyllap çölde gün görüpdir. Soňra baryp Araplara sygynypdyr. Palestinler bilen bolan söweşdr Şaul we Ýonatan öldürilýär. Dawut puşman edip olaryň ýasyny tutupdyr. Ýahudy adamlary tarapyndan 30 ýaşynda patyşa saýlanýar. Gebronda keramatly ýag bilen mesh edilipdir (çokundyrylýar) Kenganlylara degişli bolan Zion (Kudus) galasyny eýeläp bu ýerini özüne paýtagt edip saýlaýar. Taňrynyň 10 emrini öz içine alan kitabyny bu ýere getirip bir ybadathana bina etmek işleýär. Emma Natan Pygamber ony bu işinden alyp galÿar (Ybadathanany Dawudyň ogly Süleýman bina edyär). Dawut bütin Ýahudylary boýun egdirýär. Siriýany eýeleýär. Aýtmaklaryna görä Dawut Batşeba atly aýaly söýýär, Hititli ärini öldürdip Baştebany alÿar. Alla şol sebäpden ony näletleýär. Batşrbadan dogan ogly ýedi günlükkä ölýär. Mezmuryň bir bölümi Dawudyň bu bolan ýagdaýdan soň ökünipdir we toba gelipdir. Soňra Dawudyň iň gowy görýän ogly Abşalom kakasyna garşy çykýar. Kakasy bilen oglunyň goşunlary urşup Abşalom ýeňilÿär we şol söweşde öldürilÿär. Dawut 36 ýyl höküm süreninden soňra ölýär. Ýerine Batşebadan bolan ogly Şolomon (Süleýman) geçýär.